Przestrzeganie prawidłowej diety, zwracanie uwagi na to, co się je, a także czytanie etykietek na kupowanych produktach to bardzo dobre przyzwyczajenia. Dzięki nim można żyć zdrowiej i dłużej. Co jednak, jeśli stają się one obsesją, a koncentracja na prawidłowej diecie staje się sensem życia? Problem ortoreksji zaczyna dotykać coraz większej liczby osób na świecie...

Obok anoreksji i bulimii ortoreksja (od ortho – prawidłowy; orexis – apetyt, pożądanie) jest jedną z chorób związanych z zaburzeniami żywienia, o podłożu psychologicznym. Przejawia się obsesją na punkcie zdrowego żywienia i przekonaniem, że prawidłowa i rygorystyczna dieta jest lekarstwem na wszelkie choroby współczesnego świata.

Termin ten został utworzony przez Stevena Bratmana – lekarza chorującego na to zaburzenie na skutek borykania się w dzieciństwie z alergią pokarmową, przez którą nie mógł jeść w ogóle pewnych produktów. Stała kontrola własnego menu doprowadziło go obsesji na punkcie prawidłowej diety, co przejawiało się na przykład tym, że kilka godzin dziennie przygotowywał i planował swoje codzienne menu, a każdy kęs przeżuwał kilkadziesiąt razy. Dzięki temu, że udało mu się ukończyć medycynę, a potem praktykować zawód, udało mu się zdiagnozować i nazwać problem, który, jak się okazało, nie dotyczył tylko i wyłącznie jego. Swoje obserwacje i doświadczenia opisał w książce pt. „W szponach zdrowej żywności”.

R e k l a m a ▼

Objawy

Osoba chora na ortoreksję często nie zdaje sobie w ogóle sprawy z faktu, że ma jakiś problem. Zaczyna się w sumie dość optymistycznie, a wręcz tak, jak powinno u każdej osoby, która chce po prostu zdrowiej żyć. Kupuje sobie zdrową żywność, czyta etykiety, poznaje czym się różnią od siebie różne „E”, je więcej warzyw i owoców. Jednak podczas gdy osoba zdrowa na tym poprzestaje, ortorektyk chce więcej i więcej, bardziej zdrowo, bardziej zgodnie z tym, co jest uważane za prawidłowe i co najważniejsze – z tym, co on sam uważa za zdrowe. Dochodzi do tego obsesyjne myślenie o jedzeniu i koncentrowanie życia wokół prawidłowo sporządzonego posiłku. Zaawansowana ortoreksja może doprowadzić do tego, że chory rezygnuje z życia towarzyskiego, a nawet z pracy, aby poświęcić cały dzień na robienie zakupów w odpowiednich sklepach z żywnością, dokładne studiowanie netykiet, poszukiwanie pożądanych przez siebie produktów. Może to doprowadzić nawet do poważnego zadłużenia się, bo w końcu zdrowie jest najważniejsze i należy ostatnie pieniądze wydać na ekologiczną marchewkę. Ortorektyk nie rozwija się w niczym poza wiedzą o żywieniu – nie jest w stanie komunikować się ze światem w innych kwestiach. Wiedza o zdrowym żywieniu nie oznacza niestety, że jego dieta jest bardzo urozmaicona i dzięki temu naprawdę spełnia swoje zadanie – ochronę zdrowia. Obsesja na punkcie składu żywności prowadzi do tego, że w menu znajduje się z czasem tylko kilka „jedynie słusznych” produktów. Przez to w diecie osoby chorej znajduje się coraz mniej mikroelementów i witamin, co w konsekwencji prowadzi do wycieńczenia organizmu.

Leczenie

Nieświadomy swojej przypadłości ortorektyk nie szuka pomocy u psychologa, lecz u innych lekarzy, którzy bezskutecznie szukają przyczyn rosnącego osłabienia w chorobach żołądka, krwi lub innych. Tymczasem leczenie objawowe na nic się nie przydaje, ponieważ fundament tkwi w przyczynie, źródle choroby, do którego należy dotrzeć dzięki psychoterapii. Leczeniu powinno towarzyszyć wzmacnianie organizmu poprzez zapewnianie mu witamin i mikroelementów, których do tej pory był pozbawiony.

Kto jest narażony?

Mechanizm wpadania w nałóg ortoreksji jest podobny do wszystkich innych – tak jak w bulimii czy anoreksji chodzi o wypełnienie pustki w życiu, zwrócenie uwagi, akceptację ze strony innych, bycie w zgodzie z trendami które są synonimem osiągnięcia sukcesu. Podane są osoby skoncentrowane na sobie, perfekcjoniści, ludzie ambitni, a także ludzie sukcesu pragnący być „na czasie” – w końcu zdrowe żywienie to jedna z współczesnych mód.

Efekty ortoreksji