Zakrzepica żylna, z powodu nagłych, nieprzepowiedzianych zachorowań zwana przez lekarzy „cichym zabójcą” jest jedna z bolączek XXI wieku. Badania dowodzą, że rocznie w Unii Europejskiej na tę chorobę zapada aż 1500 tysięcy osób, a w Polsce około 150 tysięcy. Czym jest ta choroba i jakie daje objawy?

Co to jest?

Zadaniem krwi jest doprowadzenie substancji takich jak np. przeciwciała do komórek organizmu. Przy okazji musi mieć też zdolność do krzepnięcia, w przypadku uszkodzenia ciała. I tu zaczynają się schody – zdarza się bowiem, że krew krzepnie zbyt szybko i jest zbyt lepka, żeby móc swobodnie przepływać przez naczynia krwionośne. I tutaj może pojawić się właśnie zakrzepica.

Choroba ta może rozwijać się zupełnie bez żadnych objawów, a co gorsza – jej jedynym objawem może być nagła śmierć. Jak do tego dochodzi? W naczyniu krwionośnym tworzy się skrzeplina powodująca zawężenie lub nawet zamknięcie światła naczynia krwionośnego. Może też być tak, że taki skrzep jest transportowany dalej, aż do mięśnia sercowego, skąd trafia do tętnicy płucnej, gdzie dochodzi do zatoru i natychmiastowej śmierci.

Ryzyko

Zakrzepice można całe szczęście diagnozować i leczyć. Można się poddać badaniom, jeśli istnieją okoliczności zwiększające prawdopodobieństwo jej wystąpienia:

- wrodzone predyspozycje
- wiek – ryzyko wzrasta po 40. roku życia
- przebyta choroba nowotworowa
- przewlekłe stany zapalne
- choroby płuc
- niewydolność krążenia
- przebyty ciężki zabieg ortopedyczny
- ciąża, okres połogu
- stosowanie hormonalnej terapii

Objawy

Nie jest jednak regułą, ze zakrzepicy nie da się wcześniej przewidzieć. Oto jej najczęstsze objawy:

- ból w łydce różniący się tym od skurczu, że nie ustępuje ale nasila się przy zginaniu stopy i nacisku na podeszwę
- obrzęk poniżej zakrzepu, skóra jest wtedy zaczerwieniona i ciepła
- towarzyszy temu stan podgorączkowy (nawet do 40 stopniu) a i bywa, ze to jedyny objaw zakrzepicy

Badania

Objawy te są mało niepokojące – każdy miewa skurcze, obrzęki czy gorączkę. Stąd u lekarza jesteśmy dopiero, gdy jest krok od nieszczęścia. Jeśli już pojawimy się u lekarza, może nam on zlecić:

- USG z przystawką Dopplera, które pokaże co sie dzieje w naszych żyłach
- RTG po podaniu kontrastu do żył
- specjalistyczne badanie krwi – koagulogram oceniający układ krzepnięcia

Leczenie

Leczenie zależy od tego, gdzie wystąpił zakrzep. Najczęściej stosuje się terapię zachowawczą w szpitalu lub w warunkach ambulatoryjnych. Podaje się w niej leki przeciwzakrzepowe (10 dni, np. w postaci zastrzyków), następnie środki rozrzedzające krew i leki wzmacniające ściany naczyń krwionośnych. Leczenie zakrzepicy zawsze jest długotrwałe, nawet do 9 miesięcy. Najczęściej jest wyleczalna w 100%, lecz bywa, że nawraca, jeśli mamy predyspozycje genetyczne. W takim przypadku może pojawić się konieczność operacyjnego usunięcia skrzepliny.